متان سولفونیک اسید چیست
متان سولفونیک اسید یکی از ساده ترین اسیدهای آلی پرکاربرد است که توانسته است جای بسیاری از اسیدها را در صنایع مختلف بگیرد.
متان سولفونیک اسید یک ماده شیمیایی بسیار مهم و کاربردی در آزمایشگاه است. در زمان استفاده از این ماده باید دقت نمایید و موارد متعددی را بررسی کنید. برای مثال از هود شیمیایی موجود در آزمایشگاه، دستکش و لباس مخصوص استفاده نمایید. این ماده به دلیل مشخصاتی که دارد در برخی از واکنش های شیمیایی مورد استفاده قرار میگیرد. در شرکت سیگما آلدریچ این محصول با گرید شیمیایی از نوع آزمایشگاهی تولید می شود و تا به امروز یکی از نمونه های با کیفیت بازار بوده است. بر اساس خلوص و نوع گرید و کاربرد میتوانیم از یک شماره cas no ثابت چندین ماده متفاوت با کاتالوگ نامبرهای مختلف مشاهده نماییم.
مشخصات اصلی متان سولفونیک اسید
متان سولفونیک اسید (MSA) جزء دسته ای از مواد آلی به نام آلکان سولفونیک اسیدها است و در بین آنها ساده ترین ساختار را دارد. آلکان سولفونیک اسیدها عمدتا به عنوان کاتالیزور و حلال بکار می روند.
حالت فیزیکی و ظاهری متان سولفونیک اسید با توجه به دمای محیط متغیر است. این اسید آلی در دمای بالای 20 درجه سانتیگراد حالتی مایع و بی رنگ دارد. هنگامی که دمای محیط کمتر از 20 درجه سانتیگراد می رسد به شکل کریستالهای سفید رنگ در می آید.
حالت مایع.
متان سولفونیک اسید در آب کاملا قابل یونیزاسیون است و محلول اسیدی بسیار قوی را تشکیل می دهد. این ماده در طبیعت بخشی از چرخه ژئوشیمیایی گوگرد را تشکیل می دهد و تعدادی از جانداران و باکتریها تولید کننده آن هستند
متان سولفونیک اسید قدرت اسیدی مشابهی با اسید سولفوریک دارد اما مزیت مهم آن نسبت به اسید سولفوریک این است که اکسیدان نیست. از دیگر مزیتهای این اسید آلی می توان مواردی مانند نداشتن بو، ترکیب نشدن با یون های فلزی در آب، جلوگیری از تشکیل محصولات اکسیداسیون در طی واکنش، زیست تخریب پذیر بودن و سمیت بسیار پایین را بر شمرد.
غالبا فرم تجاری متان سولفونیک اسید برای عرضه به بازار به دو شکل بدون آب (> 99.5٪) و محلول آبی غلیظ (70 درصد وزنی) در دسترس است.
حالت جامد متان سولفونیک اسید.
خصوصیات فیزیکوشیمیایی
فرمول شیمیایی: CH3SO3H
دمای ذوب: 19 درجه سانتیگراد.
نقطه جوش: 122 درجه سانتیگراد (در فشار 1 میلی متر جیوه).
شکل ظاهری: مایع (در دمای اتاق)- جامد (پودر سفید رنگ در دمای زیر 19 درجه سانتیگراد).
کاربرد آزمایشگاهی و صنعتی متان سولفونیک اسید
به خاطر انطباق پذیری عالی که متان سولفونیک اسید با الکترو-وینینگ دارد بیشترین کاربرد آن در هیدرومتالورژی است. مخصوصا برای هیدرومتالورژی سرب بسیار کارا است و به راحتی می تواند بهترین جایگزین برای HBF4 و H2SiF6 در زمینه استخراج الکتریکی سرب باشد.
به طور کلی متان سولفونیک اسید را می توان برای تمام استخراج های هیدرومتالورژیکی که به اسیدهای برونستد قوی نیاز دارند بکار برد مانند مس، روی، کبالت و نیکل.
از دیگر کاربردهای متان سولفونیک اسید بکارگیری آن در پاک کننده ها، الکترولیت ها (برای آبکاری)، باتری های ردوکس، کاتالیزور (برای سنتز مواد آلی) و به عنوان حلال برای پلیمرهای با وزن مولکولی بالا می باشد.
متان سولفونیک اسید از جمله موادی است که برای بازسازی رزین های تبادل یونی استفاده میگردد و نشان داده است که در این زمینه کارایی بسیار موثری دارد. همچنین در صنعت چاپ برای تولید مدارهای چاپی از این اسید استفاده می شود.
مقیاس جهانی تولید متان سولفونیک اسید در دو دهه اخیر به شدت بالا رفته است. این اسید آلی به خاطر خصوصیات برتری که دارد توانسته است جایگزین بسیاری از اسیدهای دیگر در صنایع مختلف گردد. از طرفی به دلیل توانایی تولید در حجم های بالا نسبت به سایر اسیدها قیمت بسیار مناسب تری دارد.